Autor: Grzegorz Smyczek · KUFIKS
Sama faktura dla własnej spółki nie oznacza automatycznie 17% ryczałtu od 2027 r. Wcześniej proponowano taką podwyżkę dla szerokiego katalogu usług, ale w tekście uchwalonym przez parlament zakres nowej stawki 17% jest znacznie węższy.
Co trzeba będzie opodatkować stawką 17%?
Nowa stawka 17% ma objąć przychody z określonych umów najmu, dzierżawy i umów o podobnym charakterze dotyczących własności intelektualnej, zawartych z podmiotem powiązanym. Regulacja wyłącza prace chronione prawem autorskim. Samo wystawienie faktury własnej spółce nie oznacza automatycznie zastosowania 17%.
| Rodzaj przychodu | Co wynika z ustawy z druku nr 3137 |
|---|---|
| Sprzedaż towarów i usługi poza szczególnymi regulacjami opisanymi niżej | Bez automatycznego przejścia na 17% z powodu powiązania. Nadal trzeba ustalić właściwą stawkę dla rzeczywistego rodzaju działalności i sprawdzić prawo do ryczałtu. |
| Najem, dzierżawa lub podobna umowa dotycząca wskazanej własności intelektualnej | Nowe 17% od całego przychodu objętego przepisem, jeśli umowę zawarto z podmiotem powiązanym. Regulacja wyłącza prace chronione prawem autorskim. |
| Przychody objęte art. 12 ust. 1 pkt 4, poza nową regulacją 17% | 8,5% do właściwego progu oraz 15% od nadwyżki uzyskanej od podmiotu powiązanego. Zasadniczy próg to 100 000 zł. Dla określonego rozliczenia małżonków obowiązuje szczególny próg 200 000 zł. |
| Wolny zawód w ustawowym rozumieniu | 17% już na podstawie obecnych zasad. Nie jest to nowa podwyżka wywołana samym powiązaniem ze spółką. |
Nowe 17% ma dotyczyć przychodów z umowy najmu, dzierżawy lub umowy o podobnym charakterze, której przedmiotem jest własność intelektualna i podobne produkty, z wyłączeniem prac chronionych prawem autorskim, zawartej z podmiotem powiązanym. Tak brzmi zakres dodawanej lit. b w art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o ryczałcie. Obejmuje on wskazane przychody zarówno poza działalnością gospodarczą, jak i w jej ramach.
Nie można więc utożsamić każdej usługi informatycznej, projektowej czy doradczej z udostępnieniem prawa własności intelektualnej. Również sama nazwa „licencja” albo „usługa” na fakturze nie rozstrzyga stawki. Liczy się rzeczywista treść umowy i kwalifikacja przychodu.
Skąd informacja o 17% dla usług świadczonych własnej spółce?
We wcześniejszej wersji projektu UD116 proponowano 17% dla szerokiego katalogu usług świadczonych podmiotom powiązanym. Powiązanie miało powodować podwyższenie stawki, mimo że taka sama usługa dla niezależnego odbiorcy mogłaby korzystać z niższej stawki. Chodziło zatem o szerszy mechanizm niż tylko zmiana z 8,5% na 17%. Taką propozycję opisuje m.in. analiza KRTP z 29 września 2025 r.
Treść projektu później zmieniono. Wcześniejszych zapowiedzi nie można traktować jako obecnego brzmienia przepisów na 2027 r. Węższy zakres 17% oraz odrębne 15% potwierdzają art. 3 uchwalonej ustawy i komunikat Ministerstwa Finansów z 22 września 2026 r.
Dzierżawa znaku towarowego: kiedy 17% może zastąpić 8,5%?
Przykładem jest prawidłowo zakwalifikowana dzierżawa znaku towarowego, która podlega ryczałtowi i mieści się w nowej regulacji. Przy niepowiązanym odbiorcy mogą mieć zastosowanie stawki 8,5% do 100 000 zł i 12,5% od nadwyżki. Przy odbiorcy powiązanym nowelizacja przewiduje 17% od pierwszej złotówki przychodu objętego tym przepisem.
Założenia przykładu: roczny przychód do opodatkowania wynosi 100 000 zł, nie ma innych przychodów wliczanych do tego samego progu ani odliczeń. Kwota nie obejmuje należnego VAT. Porównujemy wyłącznie ryczałt, według zasad przewidzianych po wejściu nowelizacji w życie.
| Odbiorca świadczenia | Obliczenie podatku w opisanym przykładzie |
|---|---|
| Spółka niepowiązana | 8,5% × 100 000 zł = 8 500 zł |
| Spółka powiązana | 17% × 100 000 zł = 17 000 zł |
Różnica wynosi 8 500 zł samego ryczałtu. Przykład nie obejmuje składek, VAT ani podatków po stronie spółki. Dotyczy wskazanej dzierżawy, a nie dowolnej faktury wystawionej własnej spółce.
Najem lokalu lub auta: odrębna zmiana do 15%
Dla przychodów objętych art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o ryczałcie, uzyskiwanych od podmiotu powiązanego i nieobjętych nowym 17%, przewidziano 15% zamiast 12,5% od nadwyżki ponad właściwy próg. Do progu nadal ma działać 8,5%. Co do zasady próg wynosi 100 000 zł.
Ta regulacja dotyczy m.in. najmu nieruchomości i wskazanych usług wynajmu pojazdów. Katalog jest jednak szerszy: art. 12 ust. 1 pkt 4 obejmuje również m.in. usługi zakwaterowania oraz badań naukowych i prac rozwojowych. Dlatego także przy usługach trzeba sprawdzić konkretny punkt ustawy.
Przy najmie prywatnym małżonków pozostaje szczególny próg 200 000 zł, jeżeli spełniają warunki z art. 12 ust. 6 i 13, w tym złożyli oświadczenie o opodatkowaniu całości przychodów przez jednego z nich. Nie jest to ogólny próg dla każdego wspólnika ani próg zwalniający z nowej stawki 17% dla wskazanej własności intelektualnej.
Zasady ceny rynkowej i reprezentacji spółki przy najmie auta opisujemy w poradniku o samochodzie na firmę lub prywatnie.
Kiedy wspólnik i spółka są podmiotami powiązanymi?
Nowelizacja odsyła do art. 23m ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT. Jednym z kryteriów znaczącego wpływu jest posiadanie bezpośrednio lub pośrednio co najmniej 25% udziałów w kapitale, praw głosu albo wskazanych praw do udziału w zyskach, stratach lub majątku.
Znaczenie ma również faktyczna zdolność osoby fizycznej do wpływania na kluczowe decyzje gospodarcze oraz relacje rodzinne wskazane w ustawie: małżeństwo, pokrewieństwo lub powinowactwo do drugiego stopnia. Powiązania mogą występować także przez inne podmioty.
Samo posiadanie dowolnego, nawet niewielkiego udziału w spółce z o.o. nie oznacza automatycznie spełnienia tej definicji. Z drugiej strony udział poniżej 25% nie wyklucza powiązania, jeśli istnieje inna ustawowa podstawa, np. faktyczny znaczący wpływ. Określenia „własna” i „obca” spółka są więc tylko uproszczeniem.
Co sprawdzić przed wystawieniem faktury własnej spółce?
Najpierw prawo do ryczałtu, następnie stawkę. Znaczenie mają rzeczywiście wykonywane czynności, właściwa klasyfikacja, ustawowe wyłączenia i limit przychodów. Oddzielnej oceny wymaga np. świadczenie usług obecnemu lub byłemu pracodawcy odpowiadających czynnościom wykonywanym na etacie.
Usługi zarządcze mają odrębne zasady. Art. 13 pkt 9 ustawy o PIT zalicza przychody z umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich i podobnych umów do działalności wykonywanej osobiście, także gdy umowę zawarto w ramach JDG. Wyjątek w tym przepisie odsyła do przychodów z pkt 7, które również należą do działalności wykonywanej osobiście. Nie stają się one przychodem opodatkowanym ryczałtem tylko dlatego, że wystawiono fakturę.
W rozliczeniach z podmiotem powiązanym trzeba zadbać o rzeczywiste wykonanie świadczenia, rynkowe warunki i dokumenty. Osobno ocenia się obowiązki dotyczące cen transferowych oraz możliwość zaliczenia wydatku do kosztów spółki. Przy spółce na CIT estońskim należy sprawdzić także przesłanki ukrytych zysków — samo powiązanie nie oznacza jeszcze, że każda zapłata jest takim zyskiem. Więcej w poradniku o CIT estońskim.
Jeżeli umowa obejmuje różne świadczenia i stawki, sposób ich opisania oraz ewidencja muszą pozwalać na prawidłowe ustalenie przychodów. Brak odpowiedniego rozdzielenia może wpływać na opodatkowanie zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o ryczałcie.
Limit ryczałtu na 2027 r. to osobna zmiana
Obniżenie limitu przychodów uprawniającego do ryczałtu z działalności gospodarczej do 250 tys. euro pochodzi z odrębnej ustawy — druk nr 3293. Również tę ustawę przekazano Prezydentowi 6 listopada 2026 r.; w sprawdzonych źródłach nie potwierdziliśmy jeszcze jej podpisu ani ogłoszenia.
Zmiany limitu nie należy mylić ani z 17% dla wskazanej własności intelektualnej, ani z wcześniejszą propozycją 17% od nadwyżki ponad 300 tys. euro, której nie ma w ustawie z druku nr 3293. Warunki korzystania z ryczałtu opisujemy w artykule o podatkach na 2027 rok.
Fakturujesz spółkę, w której masz udziały? Przygotuj umowę, przykładowe faktury, opis czynności i powiązań. Poproś o kontakt z KUFIKS, aby sprawdzić stawkę i warunki rozliczenia na 2027 r.
Źródła i podstawa opracowania
- Tekst ustawy uchwalonej 22 października 2026 r., druk nr 3137 — art. 3, art. 4 ust. 1 i art. 6.
- Poprawki Senatu, druk nr 3271 oraz sprawozdanie komisji, druk nr 3289. Przyjęte poprawki nie zmieniały opisanego art. 3.
- Przebieg prac nad drukiem nr 3137 oraz oficjalny wykaz ustaw podpisanych w listopadzie 2026 r.
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym — w szczególności art. 8 oraz art. 12 ust. 1, 3, 6, 13 i 14.
- Ustawa o PIT — art. 13 pkt 7 i 9, art. 23m i 23o.
- Ministerstwo Finansów — komunikat z 22 września 2026 r. o projekcie przyjętym przez rząd.
- Ustawa z druku nr 3293 — odrębna zmiana limitu ryczałtu, art. 3 i art. 5.
- KRTP, analiza z 29 września 2025 r. — wyłącznie jako źródło opisu wcześniejszej propozycji.
Stan opracowania: 15 listopada 2026 r. Przy planowaniu rozliczeń należy uwzględnić ostateczne ogłoszenie ustawy, termin jej wejścia w życie oraz kwalifikację konkretnego świadczenia.
Zdjęcie: Campaign Creators / Unsplash.
Otrzymuj kolejne praktyczne wyjaśnienia
Podatki, ZUS i obowiązki przedsiębiorcy prosto na Twój e-mail. Zapisz się do newslettera Akademii Wiedzy KUFIKS.
Po zapisie potwierdź adres linkiem w wiadomości. Zrezygnujesz w każdej chwili. Informacje o przetwarzaniu danych.
