Czy w 2027 roku zachowasz niższy ZUS? Sprawdź przychody swojej firmy

Mały ZUS Plus może obniżyć składki społeczne przedsiębiorcy, ale prawo do ulgi trzeba sprawdzać co roku. Przy rozliczeniu na 2027 r. znaczenie będą miały przede wszystkim przychody i dochód z 2026 r., liczba dni prowadzenia działalności oraz historia korzystania z ulgi. Nawet niewielkie przekroczenie limitu przychodów może wykluczyć korzystanie z niej w następnym roku.

Stan prawny: 13 listopada 2026 r. To poradnik o korzystaniu z istniejącej ulgi w 2027 r. Zasady liczenia okresów korzystania z Małego ZUS Plus zmieniły się od 2026 r.

Co daje Mały ZUS Plus?

Składki społeczne oblicza się od podstawy zależnej od dochodu firmy z poprzedniego roku, w ustawowych granicach. Dzięki temu przedsiębiorca spełniający warunki może płacić mniej niż przy składkach na zasadach ogólnych. Nie jest to jedna jednakowa kwota dla wszystkich.

Ulga dotyczy osób prowadzących działalność gospodarczą, np. jednoosobową firmę. Nie obejmuje samych składek należnych z tytułu bycia wspólnikiem jednoosobowej spółki z o.o. Nie obniża składki zdrowotnej — tę rozlicza się odrębnie, według zasad właściwych dla formy opodatkowania.

120 000 zł — sprawdzamy przychód, nie dochód

Jeśli prowadziłeś działalność przez cały 2026 r., przychód za ten rok nie może przekroczyć 120 000 zł. Dokładnie 120 000 zł mieści się w limicie. Kwota 120 001 zł już go przekracza.

Koszty firmy nie obniżają przychodu sprawdzanego do tego limitu. Przychód i dochód to różne wielkości: dochód powstaje, w uproszczeniu, po odjęciu kosztów od przychodu. U czynnego podatnika VAT do przychodu co do zasady nie wlicza się należnego VAT.

Przykład: pani Anna przez cały 2026 r. prowadziła firmę. Jej przychód wyniósł 120 001 zł, a koszty 70 000 zł. Dochód to 50 001 zł. Mimo znacznie niższego dochodu nie spełni warunku przychodowego Małego ZUS Plus na 2027 r. Jeśli wcześniej korzystała z ulgi, trzeba ustalić właściwe składki i zgłoszenie od nowego roku.

Przy przychodzie nieprzekraczającym limitu nadal trzeba sprawdzić pozostałe warunki — sama kwota sprzedaży nie gwarantuje ulgi.

Firma działała tylko przez część roku?

Przy rozpoczęciu, zakończeniu lub zawieszeniu działalności w 2026 r. limit zmniejsza się proporcjonalnie do liczby dni prowadzenia firmy. Liczymy: 120 000 zł podzielone przez 365 dni, a następnie pomnożone przez liczbę dni prowadzenia działalności w 2026 r., z ustawowym zaokrągleniem.

Nie można więc automatycznie stosować pełnego limitu 120 000 zł do firmy działającej np. przez pół roku. Dodatkowo działalność w poprzednim roku musi być prowadzona przez co najmniej 60 dni kalendarzowych.

36 miesięcy ulgi w okresie 60 miesięcy

Od 2026 r. można korzystać z Małego ZUS Plus maksymalnie przez 36 miesięcy w każdym okresie 60 miesięcy prowadzenia działalności. Miesiąc, w którym korzystano z ulgi choćby przez jeden dzień, liczy się jako pełny miesiąc ulgi. Analogiczna zasada dotyczy miesięcy prowadzenia działalności w okresie 60 miesięcy.

Pierwszy okres 60 miesięcy zaczyna się w miesiącu, w którym po 31 grudnia 2025 r. po raz pierwszy korzystasz z ulgi. Miesiące ulgi wykorzystane przed 2026 r. nie pomniejszają nowego limitu 36 miesięcy. 1 stycznia 2027 r. nie otwiera wszystkim automatycznie nowych 36 miesięcy. Jeśli korzystasz z ulgi przez cały 2026 r., wykorzystujesz już 12 miesięcy tego limitu. Nadal trzeba co roku spełniać pozostałe warunki.

Osobnego sprawdzenia wymagają m.in. niewykorzystane dodatkowe miesiące przyznane osobom korzystającym z ulgi w 2023 r. Nie należy przenosić ich do nowego wyliczenia bez sprawdzenia przepisów przejściowych.

Kiedy niższy przychód nie wystarczy?

Przed zastosowaniem ulgi trzeba również sprawdzić wyłączenia. W szczególności Mały ZUS Plus nie przysługuje, gdy:

• nadal spełniasz warunki do preferencyjnych składek społecznych dla początkujących przedsiębiorców;
• w poprzednim roku łączyłeś kartę podatkową ze zwolnieniem podmiotowym z VAT, o którym mowa w art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy o VAT;
• w poprzednim roku prowadziłeś także inną pozarolniczą działalność wskazaną w ustawie, np. jako wspólnik spółki jawnej;
• wykonujesz dla byłego pracodawcy te same czynności, które przed rozpoczęciem działalności wykonywałeś dla niego na etacie w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.

Do tego dochodzą opisane wcześniej warunki przychodowe, minimum 60 dni działalności i okres dostępnej ulgi.

Do kiedy zgłosić się na 2027 rok?

Przy rozpoczęciu korzystania z Małego ZUS Plus od stycznia zgłoszenie składa się co do zasady do końca tego miesiąca. W 2027 r. termin przypada 1 lutego, ponieważ 31 stycznia będzie niedzielą. Przypadki zmiany zasad ubezpieczenia pod koniec stycznia lub w innym miesiącu wymagają sprawdzenia odrębnego, siedmiodniowego terminu.

Jeśli korzystasz z ulgi do końca 2026 r. i nadal spełniasz warunki, samo kontynuowanie jej w 2027 r. co do zasady nie wymaga ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń. Trzeba jednak ustalić nową podstawę i przekazać dane za 2026 r. w dokumentach rozliczeniowych.

Gdy dopiero przechodzisz na ulgę albo tracisz do niej prawo, potrzebne są odpowiednie dokumenty zgłoszeniowe. Ich zakres ustal z biurem przed terminem — samo opłacenie niższej kwoty składek nie zastępuje zgłoszenia.

Ile rzeczywiście zaoszczędzisz?

O wysokości składek decyduje dochód ustalony według zasad Małego ZUS Plus, a nie wyłącznie informacja „przychód nie przekracza 120 tys. zł”. Uwzględnia się m.in. formę opodatkowania i sposób rozliczenia składek społecznych. Na ryczałcie stosuje się szczególny sposób ustalenia dochodu do tej ulgi.

Najpierw sprawdzamy prawo do ulgi, potem wyliczamy składki. Niższa podstawa może również oznaczać niższe świadczenia z ubezpieczeń społecznych. Warto uwzględnić to przy decyzji.

Co przekazać do KUFIKS?

Przygotuj przychód i dochód za 2026 r., formę opodatkowania, daty prowadzenia i zawieszenia działalności, historię korzystania z ulg oraz informacje o współpracy z byłym pracodawcą i innej pozarolniczej działalności.

Nie czekaj do końca stycznia. Przekazanie danych wcześniej pozwoli ustalić właściwy limit, sprawdzić warunki i przygotować dokumenty. W Małym ZUS Plus liczy się zarówno kwota przychodu, jak i prawidłowe zgłoszenie oraz rozliczenie.