Czy skarbówka może sprawdzić Twoje konto? Co ma się zmienić w dostępie do rachunków bankowych

Czy skarbówka przestanie sprawdzać, ile masz pieniędzy na koncie? Nie. Przygotowywana zmiana ma ograniczyć jeden z trybów dostępu do informacji bankowych i w określonych sytuacjach wprowadzić kontrolę sądu. Nie oznacza całkowitego zakazu sprawdzania rachunków.

Stan informacji: 6 listopada 2026 r. Nowe zasady jeszcze nie obowiązują. Artykuł opisuje ustawę uchwaloną przez Sejm 22 października i przyjętą przez Senat z poprawkami 6 listopada 2026 r.

Jak jest obecnie?

Na podstawie art. 48 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej uprawnione organy mogą żądać od banku informacji w związku z wszczętym postępowaniem przygotowawczym albo czynnościami wyjaśniającymi dotyczącymi wskazanych w przepisie przestępstw i wykroczeń. W odniesieniu do osoby fizycznej przepis nie wymaga obecnie, aby miała już formalny status podejrzanego.

Nie jest to jednak dowolne sprawdzanie każdego konta „z ciekawości”. Żądanie musi mieć podstawę prawną i związek z odpowiednią procedurą.

Zakres danych może obejmować m.in.:

• posiadane i współposiadane rachunki oraz pełnomocnictwa;
• saldo, czyli stan pieniędzy na koncie, oraz historię wpływów i wypłat;
• daty, kwoty i tytuły przelewów, a także ich nadawców i odbiorców;
• informacje o kredytach, pożyczkach i niektórych innych produktach bankowych.

Co ma się zmienić?

Najważniejsza zmiana dotyczy zastąpienia w art. 48 szerokiego określenia „osoba fizyczna” określeniem „podejrzany”. Chodzi o formalny status w postępowaniu, a nie samo przypuszczenie urzędu, że ktoś mógł zrobić coś nieprawidłowego.

Zmienia się także zakres tego trybu. Nowe brzmienie art. 48 wymaga wszczętego postępowania przygotowawczego w sprawie o przestępstwo, przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. Usuwa z tego przepisu czynności wyjaśniające oraz wykroczenia inne niż skarbowe. Samo prowadzenie takich czynności nie będzie więc wystarczającą podstawą żądania danych w trybie art. 48.

Ustawa przewiduje też nowy tryb uzyskiwania informacji bankowych przez KAS za zgodą właściwego sądu okręgowego. W uproszczeniu:

To nie są wszystkie możliwe podstawy dostępu do danych bankowych. Nie należy z tej tabeli wyciągać wniosku, że odtąd każde zapytanie skarbówki do banku będzie wymagało zgody sądu.

Dlaczego urząd nadal będzie mógł sprawdzać rachunki?

Opisywana nowelizacja nie uchyla odrębnych zasad z Ordynacji podatkowej. Jej art. 182–185 pozwalają uzyskać informacje z banku w toku postępowania podatkowego, gdy potrzebne jest uzupełnienie lub porównanie dowodów, po spełnieniu określonych warunków. Art. 183 przewiduje wcześniejsze wezwanie podatnika do udzielenia informacji albo upoważnienia organu do ich uzyskania.

Postępowanie podatkowe i postępowanie karne skarbowe to różne procedury. Pierwsze służy m.in. ustaleniu prawidłowego podatku. Drugie dotyczy odpowiedzialności za czyn zabroniony. Ograniczenie jednego trybu nie usuwa pozostałych.

Odrębną podstawą pozostaje także art. 49 ustawy o KAS. Pozwala uprawnionym organom uzyskiwać informacje o kontrolowanym lub stronie postępowania w związku z określonymi kontrolami albo postępowaniem podatkowym. Odesłanie do art. 48 ust. 1–6 określa tu zakres informacji; nie oznacza, że każda kontrolowana osoba musi mieć status podejrzanego.

Nowe brzmienie art. 48 nadal przewiduje również dane dotyczące osób prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej. Nie można więc traktować nowelizacji jako identycznej ochrony dla każdego rodzaju firmy.

Co to oznacza dla przedsiębiorcy?

Przykład: Jan prowadzi jednoosobową działalność. W postępowaniu dotyczącym podejrzenia przestępstwa organ chce uzyskać jego dane bankowe, ale Jan nie ma formalnego statusu podejrzanego. Po wejściu zmian sam dotychczasowy zwrot „osoba fizyczna” nie wystarczy do zastosowania art. 48. Trzeba będzie ocenić możliwość użycia nowego trybu sądowego albo innej właściwej podstawy prawnej.

To nie wyklucza uzyskania informacji w odrębnym postępowaniu podatkowym, jeśli zostaną spełnione jego warunki. Przedsiębiorca nadal powinien zachowywać dokumenty wyjaśniające źródła wpływów: faktury, umowy sprzedaży, pożyczek czy darowizn.

Od kiedy nowe zasady?

6 listopada 2026 r. Senat przyjął ustawę z trzema poprawkami. Za przyjęciem ustawy wraz z poprawkami głosowało 95 senatorów. Poprawki wymagają rozpatrzenia przez Sejm, a zakończenie procesu wymaga również podpisu Prezydenta i ogłoszenia ustawy.

Tekst przekazany do Senatu przewiduje wejście w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia. Nie jest to 14 dni od głosowania. Nie ma jeszcze podstaw, aby podać konkretną datę obowiązywania nowych zasad. Zgodnie z przewidzianą regulacją przejściową, z uwzględnieniem poprawki Senatu, do żądań wydanych przed wejściem nowelizacji na podstawie dotychczasowego art. 48 będą stosowane stare przepisy.

Jeżeli otrzymasz pismo dotyczące rachunku, sprawdź jego podstawę prawną, zakres i termin odpowiedzi. KUFIKS pomoże uporządkować dokumenty dotyczące rozliczeń.

Ilustracja wygenerowana przy pomocy AI.